Hangi atıklar geri dönüştürülebilir, hangileri geri dönüştürülemez? Temmuz 2026
Güncelleme: 10 Temmuz 2026
Kağıt/karton, cam, metal (alüminyum, çelik, demir), temiz plastik ambalaj, organik atık ve elektronik atık geri dönüştürülebilir. Bebek bezi, ıslak mendil, yağ/gıda bulaşmış ambalaj, seramik-porselen, tıbbi atık ve çoğu plastik poşet ise standart geri dönüşüm hattında değerlendirilemez ve evsel/özel atık olarak ayrı bertaraf edilir.
Atık ayrıştırma rehberi
Kağıt / Karton — Geri dönüştürülebilir
Gazete, dergi, karton kutu, ofis kağıdı; temiz ve kuru olması geri dönüşüm oranını artırır.
Cam — Geri dönüştürülebilir
Şişe ve kavanozlar sonsuz sayıda, kalite kaybı olmadan yeniden eritilip yeni cam ürünlere dönüştürülebilir.
Metal — Geri dönüştürülebilir
Alüminyum kutu, konserve kutusu, demir/çelik parçalar; metal geri dönüşümü en yüksek enerji tasarrufu sağlayan kategorilerden biridir.
Temiz plastik ambalaj — Geri dönüştürülebilir
PET şişe, HDPE şişe gibi tek cins ve temiz plastik ambalajlar; kirli veya çok katmanlı plastikler bu kategoriye girmez.
Organik atık — Geri dönüştürülebilir (kompost)
Sebze-meyve artığı, çay-kahve posası, bahçe atığı; kompostlama yoluyla toprak düzenleyiciye dönüştürülür.
Elektronik atık — Geri dönüştürülebilir (özel hat)
Telefon, küçük ev aleti, kablo; içerdiği değerli/ağır metaller nedeniyle evsel atıktan ayrı, özel tesislerde işlenir.
Bebek bezi / ıslak mendil — Geri dönüştürülemez
Farklı malzemelerin (selüloz, plastik, emici polimer) birleşimi olduğu ve hijyenik risk taşıdığı için standart tesislerde ayrıştırılamaz.
Yağlı / gıda bulaşmış ambalaj — Geri dönüştürülemez
Örn. pizza kutusunun yağlanmış alt kısmı; yağ kağıt liflerini bozar ve partideki diğer temiz malzemeleri de kirletebilir.
Seramik / porselen — Geri dönüştürülemez
Cam geri dönüşüm hattına karışırsa farklı erime noktası nedeniyle tüm partiyi bozabileceğinden ayrı çöpe atılmalıdır.
Tıbbi atık — Standart geri dönüşüme girmez
Enfeksiyon riski nedeniyle evsel atık veya geri dönüşüm hattına karıştırılamaz; ayrı toplanıp yakma/sterilizasyon ile bertaraf edilir.
Çoğu plastik poşet — Genelde geri dönüştürülemez
Standart geri dönüşüm tesislerinin makinelerine dolanıp arıza yaptığı için çoğu belediye sistemi ince plastik poşetleri kabul etmez.
Kompozit ambalaj — Özel işlem gerektirir
Süt/meyve suyu kutusu gibi kağıt-plastik-alüminyum katmanlı ambalajlar; standart kağıt hattında işlenemez, ayrı toplanması gerekir.
Bilinmesi gerekenler
Bir atığın 'geri dönüştürülebilir' sayılması için üç koşulun birlikte sağlanması gerekir: malzemenin tek cins (veya kolayca ayrıştırılabilir) olması, temiz/kuru olması ve toplayan sistemin o malzemeyi işleyecek altyapıya sahip olması. Aynı malzeme (örneğin plastik) bir belediyede geri dönüştürülebilirken, ayrıştırma tesisi olmayan bir başka yerde aynı statüde sayılmayabilir. Kirli, karışık veya birden fazla malzemenin birleştiği ambalajlar (bebek bezi, yağlı kutu, kompozit ambalaj) mevcut geri dönüşüm teknolojisiyle ekonomik olarak ayrıştırılamadığından düzenli depolamaya (çöpe) gider. Tıbbi atık ise geri dönüştürülemediği için değil, hijyen/enfeksiyon riski taşıdığı için standart sistemden tamamen ayrı, yakma veya sterilizasyon temelli özel bir bertaraf sürecine tabidir.